Darlleniadau’r

Y Drindod 3. 21..06. 2026.

Colect

Cyfoes

Hollalluog Dduw, torraist ormes pechod ac anfon Ysbryd dy Fab

i’n calonnau a thrwyddo yr ydym yn dy alw’n Dad:

dyro i ni ras i gysegru ein rhyddid i’th wasanaeth,

fel y dygir ni a’r greadigaeth gyfan i ryddid gogoneddus plant Duw;

trwy Iesu Grist ein Harglwydd, sy’n fyw ac yn teyrnasu gyda thi

a’r Ysbryd Glân, yn un Duw, yn awr ac am byth. Amen.

Parhaol

Genesis 21. 8-21

Tyfodd y bachgen, a diddyfnwyd ef; ac ar ddiwrnod diddyfnu Isaac, gwnaeth Abraham wledd fawr. Ond gwelodd Sara y mab a ddygodd Hagar yr Eifftes i Abraham yn chwarae gyda’i mab Isaac. A dywedodd wrth Abraham, “Gyrr allan y gaethferch hon a’i mab; oherwydd ni chaiff mab y gaethferch hon gydetifeddu â’m mab i, Isaac.” Yr oedd hyn yn atgas iawn gan Abraham o achos ei fab; ond dywedodd Duw wrth Abraham, “Paid â phoeni am y llanc a’th gaethferch; gwna bopeth a ddywed Sara wrthyt, oherwydd trwy Isaac y cedwir dy linach. Gwnaf fab y gaethferch hefyd yn genedl, am ei fod yn blentyn i ti.” Yna cododd Abraham yn fore, a chymerodd fara a chostrel o ddŵr a’u rhoi i Hagar, a’u gosod hwy a’r bachgen ar ei hysgwydd, a’i hanfon ymaith. Aeth hithau i grwydro yn niffeithwch Beerseba.

Pan oedd y dŵr yn y gostrel wedi darfod, gosododd y bachgen i lawr dan un o’r llwyni, ac aeth i eistedd bellter ergyd bwa oddi wrtho, gan ddweud, “Ni allaf edrych ar y bachgen yn marw.” Fel yr oedd yn eistedd bellter oddi wrtho, cododd y bachgen ei lais ac wylo. Clywodd Duw lais y plentyn, a galwodd angel Duw o’r nef ar Hagar a dweud wrthi, “Beth sy’n dy boeni, Hagar? Paid ag ofni, oherwydd y mae Duw wedi clywed llais y plentyn o’r lle y mae. Cod, cymer y plentyn a gafael amdano, oherwydd gwnaf ef yn genedl fawr.” Yna agorodd Duw ei llygaid, a gwelodd bydew dŵr; aeth hithau i lenwi’r gostrel â dŵr a rhoi diod i’r plentyn.

Bu Duw gyda’r plentyn, a thyfodd; bu’n byw yn y diffeithwch, a daeth yn saethwr bwa. Yr oedd yn byw yn niffeithwch Paran, a chymerodd ei fam wraig iddo o wlad yr Aifft.

Salm 86. 1-10, [16, 17]

Testun Beiblaidd

1-10

Tro dy glust ataf, ARGLWYDD, ac ateb fi, oherwydd tlawd ac anghenus ydwyf. Arbed fy mywyd, oherwydd teyrngar wyf fi; gwared dy was sy’n ymddiried ynot. Ti yw fy Nuw; bydd drugarog wrthyf, O Arglwydd, oherwydd arnat ti y gwaeddaf trwy’r dydd. Llawenha enaid dy was, oherwydd atat ti, Arglwydd, y dyrchafaf fy enaid. Yr wyt ti, Arglwydd, yn dda a maddeugar, ac yn llawn trugaredd i bawb sy’n galw arnat. Clyw, O ARGLWYDD, fy ngweddi, a gwrando ar fy ymbil. Yn nydd fy nghyfyngder galwaf arnat, oherwydd yr wyt ti yn fy ateb.

Nid oes neb fel ti ymhlith y duwiau, O Arglwydd, ac nid oes gweithredoedd fel dy rai di. Bydd yr holl genhedloedd a wnaethost yn dod ac yn ymgrymu o’th flaen, O Arglwydd, ac yn anrhydeddu dy enw. Oherwydd yr wyt ti yn fawr ac yn gwneud rhyfeddodau; ti yn unig sydd Dduw.

[16-17]

Tro ataf, a bydd drugarog, rho dy nerth i’th was, a gwared un o hil dy weision. Rho imi arwydd o’th ddaioni, a bydded i’r rhai sy’n fy nghasáu weld a chywilyddio, am i ti, ARGLWYDD, fy nghynorthwyo a’m cysuro.

Rhufeiniaid 6. 1b-11

A ydym i barhau mewn pechod, er mwyn i ras amlhau? Ddim ar unrhyw gyfrif! Pobl ydym a fu farw i bechod; sut y gallwn ni, mwyach, fyw ynddo? A ydych heb ddeall fod pawb ohonom a fedyddiwyd i Grist Iesu wedi ein bedyddio i’w farwolaeth? Trwy’r bedydd hwn i farwolaeth fe’n claddwyd gydag ef, fel, megis y cyfodwyd Crist oddi wrth y meirw mewn amlygiad o ogoniant y Tad, y byddai i ninnau gael byw ar wastad bywyd newydd.

Oherwydd os daethom ni yn un ag ef trwy farwolaeth ar lun ei farwolaeth ef, fe’n ceir hefyd yn un ag ef trwy atgyfodiad ar lun ei atgyfodiad ef. Fe wyddom fod yr hen ddynoliaeth oedd ynom wedi ei chroeshoelio gydag ef, er mwyn dirymu’r corff pechadurus, ac i’n cadw rhag bod, mwyach, yn gaethion i bechod. Oherwydd y mae’r sawl sydd wedi marw wedi ei ryddhau oddi wrth bechod. Ac os buom ni farw gyda Christ, yr ydym yn credu y cawn fyw gydag ef hefyd, a ninnau’n gwybod na fydd Crist, sydd wedi ei gyfodi oddi wrth y meirw, yn marw mwyach. Collodd marwolaeth ei harglwyddiaeth arno ef. Yn gymaint ag iddo farw, i bechod y bu farw, un waith am byth; yn gymaint â’i fod yn fyw, i Dduw y mae’n byw. Felly, yr ydych chwithau i’ch cyfrif eich hunain fel rhai sy’n farw i bechod, ond sy’n fyw i Dduw, yng Nghrist Iesu.

Mathew 10. 24-39

“Nid yw disgybl yn well na’i athro na gwas yn well na’i feistr. Digon i’r disgybl yw bod fel ei athro, a’r gwas fel ei feistr. Os galwasant feistr y tŷ yn Beelsebwl, pa faint mwy ei deulu?

“Peidiwch â’u hofni hwy. Oherwydd nid oes dim wedi ei guddio na ddatguddir, na dim yn guddiedig na cheir ei wybod. Yr hyn a ddywedaf wrthych yn y tywyllwch, dywedwch ef yng ngolau dydd; a’r hyn a sibrydir i’ch clust, cyhoeddwch ef ar bennau’r tai. A pheidiwch ag ofni’r rhai sy’n lladd y corff, ond na allant ladd yr enaid; ofnwch yn hytrach yr hwn sy’n gallu dinistrio’r enaid a’r corff yn uffern. Oni werthir dau aderyn y to am geiniog? Eto nid oes un ohonynt yn syrthio i’r ddaear heb eich Tad. Amdanoch chwi, y mae hyd yn oed pob blewyn o wallt eich pen wedi ei rifo. Peidiwch ag ofni felly; yr ydych chwi’n werth mwy na llawer o adar y to.

“Pob un fydd yn fy arddel i gerbron eraill, byddaf finnau hefyd yn eu harddel hwy gerbron fy Nhad, yr hwn sydd yn y nefoedd. Ond pwy bynnag fydd yn fy ngwadu i gerbron eraill, byddaf finnau hefyd yn eu gwadu hwy gerbron fy Nhad, yr hwn sydd yn y nefoedd.

“Peidiwch â meddwl mai i ddwyn heddwch i’r ddaear y deuthum; nid i ddwyn heddwch y deuthum ond cleddyf. Oherwydd deuthum i rannu ‘dyn yn erbyn ei dad, a merch yn erbyn ei mam, a merch-yng-nghyfraith yn erbyn ei mam-yng-nghyfraith; a gelynion rhywun fydd ei deulu ei hun’. Nid yw’r sawl sy’n caru tad neu fam yn fwy na myfi yn deilwng ohonof fi; ac nid yw’r sawl sy’n caru mab neu ferch yn fwy na myfi yn deilwng ohonof fi. A’r sawl nad yw’n cymryd ei groes ac yn canlyn ar fy ôl i, nid yw’n deilwng ohonof fi. Yr un sy’n ennill ei fywyd a’i cyll, a’r un sy’n colli ei fywyd er fy mwyn i a’i hennill.

Cysylltedig

Jeremeia 20. 7-13

Twyllaist fi, O ARGLWYDD, ac fe’m twyllwyd. Cryfach oeddit na mi, a gorchfygaist fi. Cyff gwawd wyf ar hyd y dydd, a phawb yn fy ngwatwar. Bob tro y llefaraf ac y gwaeddaf, “Trais! Anrhaith!” yw fy llef. Canys y mae gair yr ARGLWYDD i mi yn waradwydd ac yn ddirmyg ar hyd y dydd. Os dywedaf, “Ni soniaf amdano, ac ni lefaraf mwyach yn ei enw”, y mae yn fy nghalon yn llosgi fel tân wedi ei gau o fewn fy esgyrn. Blinaf yn ymatal; yn wir, ni allaf. Clywais sibrwd gan lawer — dychryn-ar-bob-llaw: “Cyhuddwch ef! Fe’i cyhuddwn ni ef!” Y mae pawb a fu’n heddychlon â mi yn gwylio am gam gwag gennyf, ac yn dweud, “Efallai yr hudir ef, ac fe’i gorchfygwn, a dial arno.” Ond y mae’r ARGLWYDD gyda mi, fel rhyfelwr cadarn; am hynny fe dramgwydda’r rhai sy’n fy erlid, ac ni orchfygant; gwaradwyddir hwy’n fawr, canys ni lwyddant, ac nid anghofir fyth eu gwarth. O ARGLWYDD y Lluoedd, yr wyt yn profi’r cyfiawn, ac yn gweld y galon a’r meddwl; rho imi weld dy ddialedd arnynt, canys dadlennais i ti fy nghwyn.

Canwch i’r ARGLWYDD. Moliannwch yr ARGLWYDD. Achubodd einioes y tlawd o afael y rhai drygionus.

Salm 69. 7-10, [11-15,] 16-18 neu 69. 13-18

Testun Beiblaidd

Salm 69. 7-10, [11-15,] 16-18

7-10

Oherwydd er dy fwyn di y dygais warth, ac y mae fy wyneb wedi ei orchuddio â chywilydd. Euthum yn ddieithryn i’m brodyr, ac yn estron i blant fy mam.

Y mae sêl dy dŷ di wedi fy ysu, a daeth gwaradwydd y rhai sy’n dy waradwyddo di arnaf finnau. Pan wylaf wrth ymprydio, fe’i hystyrir yn waradwydd i mi;

[11-15]

pan wisgaf sachliain amdanaf, fe’m gwneir yn ddihareb iddynt. Y mae’r rhai sy’n eistedd wrth y porth yn siarad amdanaf, ac yr wyf yn destun i watwar y meddwon.

Ond daw fy ngweddi i atat, O ARGLWYDD. Ar yr amser priodol, O Dduw, ateb fi yn dy gariad mawr gyda’th waredigaeth sicr. Gwared fi o’r llaid rhag imi suddo, achuber fi o’r mwd ac o’r dyfroedd dyfnion. Na fydded i’r llifogydd fy sgubo ymaith, na’r dyfnder fy llyncu, na’r pwll gau ei safn amdanaf.

16-18

Ateb fi, ARGLWYDD, oherwydd da yw dy gariad; yn dy drugaredd mawr, tro ataf. Paid â chuddio dy wyneb oddi wrth dy was; y mae’n gyfyng arnaf, brysia i’m hateb. Tyrd yn nes ataf i’m gwaredu; rhyddha fi o achos fy ngelynion.

Salm 69. 13-18

Rhufeiniaid 6. 1b-11

Mathew 10. 24-39